santorinireizen.nlPakketreizen

Griekse taal en cultuur – handige woorden en gewoonten voor Santorini

Fira met kerkkoepels, klokkentorens en witte huizen boven de caldera
Foto: Dietmar Rabich, CC BY-SA 4.0 via Wikimedia Commons

Met een paar woorden Grieks en wat kennis van de lokale gewoonten maak je op Santorini direct een goede indruk. Grieken waarderen het als je moeite doet, ook al spreken ze in de toeristische sector vrijwel allemaal Engels. In dit artikel vind je handige woorden en zinnen, uitleg over de orthodoxe kerk en tips over etiquette, van kledingregels tot fooi.

Handige Griekse woorden

Grieks (uitspraak)Betekenis
Kaliméragoedemorgen
Kalispéragoedenavond
Kaliníchtagoedenacht
Jássashallo (beleefd of tegen meerdere mensen)
Jássouhallo (informeel, tegen één persoon)
Efcharistódank je wel
Parakalóalsjeblieft, graag gedaan
Neja
Óchinee
Signómisorry, pardon
Póso kánei?hoeveel kost het?
To logariasmó, parakalóde rekening, alstublieft
Jámasproost
Kaló taxídigoede reis

Let op: ne betekent ja, ook al klinkt het voor ons als nee. En bij 'nee' maken Grieken vaak een kleine beweging met het hoofd omhoog, soms met een klakje van de tong.

Het Griekse alfabet

Borden op het eiland zijn meestal tweetalig, maar het helpt om een paar letters te herkennen. Fira staat bijvoorbeeld als ΦΗΡΑ op de bus en Oia als ΟΙΑ. Santorini heet officieel Thira (ΘΗΡΑ). Dat is ook de naam die je op ferrytickets en dienstregelingen ziet.

De houten iconostase van de kerk van de Presentatie van Maria in Pyrgos
De houten iconostase van de kerk van de Presentatie van Maria in Pyrgos · Foto: C messier, CC BY-SA 4.0 via Wikimedia Commons

De orthodoxe kerk

Op Santorini staan honderden kerken en kapellen, veel ervan gebouwd door families of zeelieden als dank voor een behouden reis. De meeste zijn Grieks-orthodox; door de Venetiaanse geschiedenis zijn er ook katholieke kerken, vooral in Fira.

  • Kleding: bedek schouders en knieën als je een kerk binnengaat. Neem een sjaal mee.
  • Gedrag: praat zacht, maak geen foto's tijdens diensten en ga niet op de treden van het altaar staan.
  • Kaarsjes: je mag een kaarsje opsteken; laat een kleine bijdrage achter.
  • Iconen: de houten wand met heiligenafbeeldingen (de iconostase) scheidt het altaar van de rest van de kerk.

Feestdagen

  • Pasen: het belangrijkste feest van het jaar, volgens de orthodoxe kalender (vaak op een andere datum dan bij ons). Met processies, kaarsjes, vuurwerk en lam aan het spit. In Pyrgos worden de muren op Goede Vrijdag verlicht.
  • 15 augustus: Maria-Tenhemelopneming, gevierd met kerkfeesten in heel Griekenland.
  • Naamdagen: Grieken vieren hun naamdag vaak uitbundiger dan hun verjaardag. Dorpen vieren hun beschermheilige met een panigyri: muziek, dans en eten.
  • 25 maart en 28 oktober: nationale feestdagen met parades.

Dagritme en eten

  • Grieken lunchen laat (rond twee uur) en eten 's avonds vanaf negen uur.
  • Tussen twee en vijf uur is het in dorpen soms stil; respecteer de middagrust.
  • Delen is normaal: bestel een paar gerechten voor in het midden.
  • Na het eten krijg je vaak een gratis dessert of glaasje raki van het huis.

Meer over eten lees je in de keuken van Santorini.

Etiquette en gebaren

  • Open hand: een open handpalm naar iemand toe gestoken (de moutza) is een belediging. Zwaai dus met je hand naar je toe, of gewoon kort.
  • Gastvrijheid: filoxenia is een kernwaarde. Wordt je iets aangeboden, zoals koffie of een snoepje, dan is het beleefd dat aan te nemen.
  • Fooi: niet verplicht, maar gewaardeerd. Zie geld en kosten.
  • Privacy: fotografeer bewoners niet zonder te vragen, en betreed geen privédaken of -terrassen.
Begin elk gesprek met kaliméra of kalispéra en sluit af met efcharistó. Die twee of drie woorden openen meer deuren dan je denkt.

Wil je verder?

Een goede manier om de cultuur te leren kennen is een kookworkshop, een wijnproeverij met een lokale gids of een rondleiding door een dorp.

Muziek en dans

Op dorpsfeesten en bij bruiloften hoor je traditionele muziek van de eilanden, de nisiotika, gespeeld op viool, luit en soms de doedelzakachtige tsampouna. Iedereen danst mee in een lange rij, hand in hand. Word je uitgenodigd om mee te doen, dan is het beleefd om dat te doen, ook al ken je de passen niet. Het gaat om het samen zijn, niet om de perfecte dans. In sommige restaurants worden in het seizoen Griekse avonden georganiseerd met live muziek. Die zijn toeristischer, maar geven toch een leuke indruk van de muziektraditie van de Cycladen.

Nog meer handige zinnen

Grieks (uitspraak)Betekenis
Milás angliká?spreekt u Engels?
Then katalavénoik begrijp het niet
Pou íne...?waar is...?
Neró, parakalówater, alstublieft
Éna kafé, parakalóeen koffie, alstublieft
Kalí órexieet smakelijk
Kaló apóyevmafijne middag
Ti kánis?hoe gaat het?

Een eiland met een gelaagde geschiedenis

De cultuur van Santorini is gevormd door eeuwen van verschillende heersers. Na de bronstijd en de Doriërs volgden Romeinen en Byzantijnen. Vanaf de dertiende eeuw kwam het eiland onder Venetiaans bestuur; uit die tijd stammen de kastelia van Pyrgos, Emporio en Akrotiri en de naam Santorini, afgeleid van Santa Irini (de heilige Irene). Daarna volgde de Ottomaanse periode, tot Santorini in de negentiende eeuw deel werd van de Griekse staat. Die geschiedenis zie je terug in de katholieke kerken van Fira, de versterkte dorpen in het binnenland en de kapiteinshuizen van Oia.

Veelgestelde vragen

Spreken ze Engels op Santorini?

In hotels, restaurants en winkels spreekt vrijwel iedereen Engels. Een paar Griekse woorden worden wel erg gewaardeerd.

Wat is 'dank je wel' in het Grieks?

Efcharistó, met de klemtoon op de laatste lettergreep.

Moet ik me bedekken in een kerk?

Ja, het is gebruikelijk om schouders en knieën te bedekken. Neem een sjaal of omslagdoek mee.

Wanneer is het orthodoxe Pasen?

Dat verschilt per jaar en valt vaak op een andere datum dan het westerse Pasen. Check de datum voordat je boekt.

Waar komt de naam Santorini vandaan?

Van Santa Irini, de heilige Irene, een naam uit de Venetiaanse tijd. Officieel heet het eiland Thira.

Prijzen, tijden en dienstregelingen zijn indicatief (prijspeil 2026) en kunnen wijzigen; check vooraf de actuele informatie. Deze pagina bevat affiliatelinks, zie onze affiliateverklaring.